نکته 27: چرا و چگونه در همایشهای علمی شرکت کنيم؟
(دانلود pdf اين مطلب)
تعريف: همایش علمی به زبان ساده عبارت است از گردهمآیی جمعی از اندیشمندان برای ارائه اندیشه های خود درباره یک موضوع علمی مشخص. این کار معمولا به صورت مقاله، سخنرانی علمی و مناظره و گفتوگو انجام می شود. گاهی هم مطالب ارائه شده در همایش بهصورت مجموعه مقالات و گفتوگوها منتشر میشود.
فايده ها: همایش های علمی اگر به دور از برخی از ضعف ها که به آنها اشاره خواهد شد برگزار شود کاربردها و برکات فراوانی دارد. برخی ازاین فواید عبارت است از:
- ایجاد یا تقویت انگیزه دربین علاقهمندان و صاحبنظران برای تحقیق و پژوهش هر چه بیشتر.
- بسترسازی برای برای طرح دیدگاههای مختلف و تضارب آرا و اندیشههای گوناگون.
- گسترش مرزهای دانش.
- ارتقای علمی و پژوهشی جامعه.
مزيت ها: شرکت در همایشهای علمی اگر همراه با ارائه مقاله یا ایراد سخنرانی باشد نشانگر توانایی علمی و پژوهشی شرکت کننده است. اگر هم بدون این موارد و به صورت حضور صرف باشد باز هم این کاربرد را دارد که فرد می تواند علاوه بر آشنایی با اندیشمندان و محققان جامعه، از تجربیات آنها و ثمره سال ها مطالعه و تحقیق و تدریس ها آنها بهرهمند شود. همچنین این آشنایی ها می تواند زمینه ساز همکاری های علمی و پژوهشی آینده باشد.
حضور محققان و اعضای هیات علمی موسسات و مراکز علمی دانشگاهی و حوزوی در همایش های علمی در صورتی که همراه با ارائه مقاله یا سخنرانی علمی باشد معمولا موجب برخورداری آنها از مزایای مالی و ارتقای اداری می شود.
آفت ها: همایش ها و نشست های علمی در جامعه ما گاه شاهد برخی نقاط ضعف است که باید آسیب شناسی و برای رفع آنها برنامه ریزی شود. برخی از این آسیب ها عبارت است از:
1. توجه بیش از اندازه به امور اجرایی و شکلی وو غفلت از امور علمی و محتوایی مطالب و مقالات ارائه شده.
2. صرف هزینه های غیر ضروری.
3. عدم برخورداری مقالات و سخنرانی ها از اتقان و اعتبار علمی لازم. این در حالی است که اهمیت یک همایش نه به تعداد زیاد شرکت کنندگان که به میزان ابتکارات و نوآوری های علمی آثار ارائه شده است.
4. کم توجهی به استعدادهای جوان و میدان ندادن به آنها برای مشارکت جدی در مباحث و گفت و گوها.
5. بی نظمی در اجرای برنامه ها یا مراعات حال مخاطبان.
مراحل: معمولا برگزاری یک همایش و شرکت در آن مراحلی دارد که آگاهی از آنها می تواند به حضور جدیتر و مفیدتر شما کمک کند. این مراحل به طور مختصر عبارت است از:
1. اعلام فراخوان از سوی دبیرخانه و ارائه اطلاعاتی درباره موضوع اصلی، موضوع های فرعی، زمان بندی برگزاری و شرایط شرکت در همایش.
2. ارسال چکیده مقالات از سوی نویسندگان.
3. اعلام نتیجه بررسی چکیده به نویسنده.
4. نگارش مقاله و ارسال آن برای همایش.
5. ارزیابی مقالات رسیده بر اساس معیارهای مربوط به اعتبار و اتقان شکلی و محتوایی .
6. اعلام نتیجه بررسی نهایی به نویسنده.
7. برگزاری همایش و ا رائه مقالات یا سخنرانی ها.
8. انتشار مقالات به صورت مجموعه مقالات.
1بايسته ها: چنانچه قصد حضور جدی و موثر در یک همایش یا نشست علمی را دارید بد نیست که به امور زیر توجه نمایید:
1. درباره همایش و مباحث و موضوع های مطرح در آن، همچنین سخنرانان و ارائه دهندگان مقالات اطلاعات کافی را به دست آورید.
2. با روش تحقیق و مقاله نویسی، همچنین شیوه سخنرانی و ارائه مطالب علمی و آداب گفت و گو و مناظره آشنا شوید. خوب است در یک یا چند کارگاه آموزشی دراین زمینه شرکت کنید.
3. اگر قرار است مقاله خود را درهمایش ارائه کنید یا سخنرانی داشته باشید مطالب مورد نیاز خود را قبلا یادداشت نمایید تا مبادا نکات مهم را فراموش کنید.
4. هنگام ارائه مقاله یا سخنرانی، زمان مشخص شده برای شما و حال مخاطب را در نظر بگیرید. قرار نیست فقط شما سخنرانی کنید. همچنین ممکن است دیگران به اندازه خود شما علاقه مند به شنیدن سخنانتان نباشند!
5. امروزه همایش ها معمولا به صورت یک و گاه دو روزه برگزار می شود و ممکن است برخی از سخنرانی ها یا نشست ها به صورت همزمان برگزار شود. لذا با کسب اطلاع قبلی، برای حضور در جلسات اولویت بندی کنید.
6. سعی کنید در هر همایشی افراد شاخص، محقق یا صاحب نظر در رشته مورد علاقه خود را پیدا کنید و با آنها آشنا شوید. همچنین بهتر است از آنها شماره یا آدرسی برای تماس بگیرید تا بعدا بیشتر بتوانید با آنها در ارتباط باشید.
7. اگر فکر می کنید بعدا نیازمند مدرکی دال بر شرکت در همایش هستید گواهی های لازم را از دبیرخانه همایش دریافت کنید.
8. اگر در صدد ارائه مقاله یا سخنرانی هستید بهتر است از قبل خود را برای سوال های احتمالی مخاطبان آماده کنید. در همایش ها مرسوم است که وقتی را (معمولا حدود 20 دقیقه) به ارائه مقاله یا سخنرانی اختصاص می دهند و زمانی به همین اندازه را هم برای پرسش و پاسخ.
9. از نقد و نظر دیگران هر چند خیلی قوی نباشد استقبال کنید. این فرصت طلایی را از دست ندهید. سوال های مخاطبان و نقد و نظر آنها موجب آگاه شدن شما از نقاط قوت و ضعف دیدگاه های تان می شود و راه را برای رشد و ارتقای بیشتر شما فراهم می کند.
10. پیش از ارسال مقاله یا هر مطلب خود به همایش حتما یک نسخه از آن را برای خودتان نگه دارید. همایش ها معمولا مقالات یا مطالب ارسال شده را به نویسنده برنمی گردانند. لذا تهیه مجدد آنها کار چندان ساده ای نیست.
11. هنگام ارسال مقاله، شماره تماس و آدرس ایمیل خود را جهت اطلاع رسانی های بعدی بنویسید.
12. سمت اداری، رتبه علمی، رشته تحصیلی و حوزه مطالعاتی و به طور کلی معرفی کوتاهی از خود را ضمیمه مقاله نمایید.
13. از قوانین و ضوابط همایش اطلاع پیدا کرده و آنها را مراعات کنید تا روند بررسی کارتان سریعتر انجام شود.
14. هر چند شرکت در همایش های علمی کاری ارزشمند است ولی مواظب باشید دچار «همایش زدگی» نشوید. بهتر است فقط وقتی اقدام کنید که حرف قابل توجهی برای گفتن داشته باشید. همایش زدگی می تواند باعث کاهش ژرفای علمی مطالب و دیدگاه های شما شود.
راه هاي كسب اطلاع: راههای مختلفی برای آگاهی از همایش های علمی هست از جمله:
1. توجه به اطلاعیه های نصب شده در سطح شهر یا در مراکز علمی.
2. پرسیدن از افراد مطلع و صاحب نظر یا تماس با معاونت پژوهشی مراکز و موسسات علمی و پژوهشی.
3. جست و جو در اینترنت و مراجعه به سایت های مراکز علمی یا سایت هایی که مختص اطلاع رسانی درباره همایش ها است. مانند سایت های زیر:
سایت «با همایش» به آدرس:
سایت «ایران کنفرانس» به آدرس:
سایت «اطلاع رسانی رویدادهای علمی کشور» به آدرس:
با سلام